**************
“Chúng ta đã được hòa giải với Thiên Chúa nhờ cái chết của Con của Người.” (Rm 5,10)
I
Cuộc Thương Khó của Đức Kitô là nguyên nhân của sự hòa giải giữa chúng ta với Thiên Chúa theo hai cách:
1/ Thứ nhất, bởi vì Cuộc Thương Khó xóa bỏ tội lỗi, vốn làm cho con người trở thành kẻ thù của Thiên Chúa. Như sách Khôn Ngoan viết: “Kẻ ác và sự gian ác của nó đều đáng ghét trước mặt Thiên Chúa” (Kn 14,9); và Thánh Vịnh viết: “Người ghét những ai làm điều gian ác.” (Tv 5,7)
2/ Thứ hai, bởi vì Cuộc Thương Khó của Đức Kitô là một hy lễ vô cùng đẹp lòng Thiên Chúa. Hiệu quả đặc trưng của hy lễ là làm nguôi cơn thịnh nộ của Thiên Chúa, giống như con người cũng có thể bỏ qua lỗi phạm đối với mình nhờ một hành động tôn kính làm đẹp lòng. Vì vậy, sách Samuel viết: “Nếu Đức Chúa xui giục ngài chống lại con, xin Người chấp nhận hy lễ” (1 Sm 26,19). Tương tự như vậy, sự chịu đau khổ tự nguyện của Đức Kitô là một hành động thiện hảo đến mức, bởi vì nó thuộc về bản tính loài người, Thiên Chúa đã nguôi giận mọi lỗi lầm của nhân loại đối với những ai được kết hợp với Đức Kitô chịu đóng đinh theo cách thức đã nói trên.
Cuộc Thương Khó của Đức Kitô đã hòa giải chúng ta với Thiên Chúa nhưng không được nói là Thiên Chúa lại bắt đầu yêu thương chúng ta, bởi vì như đã viết: “Ta đã yêu ngươi bằng một tình yêu muôn thuở” (Gr 31,3). Nhưng đúng hơn, vì nguồn gốc của sự thù hận đã được loại bỏ nhờ Cuộc Thương Khó của Đức Kitô: tội lỗi đã được gột rửa, và sự đền bù đã được thực hiện bằng một hy lễ đẹp lòng hơn.
II
Về phía những kẻ đã đóng đinh Đức Kitô, Cuộc Thương Khó là nguyên nhân của sự phẫn nộ. Nhưng lòng mến của Đức Kitô trong khi chịu đau khổ còn lớn hơn sự gian ác của những kẻ giết Người. Do đó, Cuộc Thương Khó của Đức Kitô đã mang lại hiệu quả hòa giải toàn thể nhân loại với Thiên Chúa hơn là làm Người phẫn nộ.
Tình yêu của Thiên Chúa dành cho chúng ta được bày tỏ qua hiệu quả của nó. Người ta được nói là yêu thương người khác khi làm cho họ được chia sẻ sự tốt lành của mình. Sự chia sẻ trọn vẹn và hoàn hảo nhất về sự tốt lành của Thiên Chúa là việc được chiêm ngưỡng bản thể Thiên Chúa; theo đó, chúng ta sẽ sống ngọt ngào và thân mật với Người, bởi hạnh phúc chính là sự ngọt ngào trong sự hiệp nhất này. Vì thế, Thiên Chúa được nói là yêu thương chúng ta khi cho phép thực sự chiêm ngưỡng chính Người, hoặc khi ban cho chúng ta nguyên nhân của sự chiêm ngưỡng khi Chúa Thánh Thần như bảo chứng của điều ấy. Do tội lỗi, con người đã bị loại ra khỏi sự chia sẻ sự tốt lành của Thiên Chúa, cụ thể là việc được chiêm ngưỡng bản thể Thiên Chúa; vì lý do này mà nói rằng con người đã bị tước mất tình yêu của Thiên Chúa. Và bây giờ, vì Đức Kitô đã đền bù cho chúng ta nhờ Cuộc Thương Khó của Người, Người đã cho chúng ta được phép chiêm ngưỡng Thiên Chúa. Và theo cách này, Người được nói là đã hòa giải chúng ta với Thiên Chúa.
(II Dist., 19. q. 1, a. 5)